Column Bart Romijn | Met vragen en twijfel begint de systeemverandering

Nieuws

We zijn allemaal op zoek naar manieren om te anticiperen op de talrijke, snelle en ingrijpende veranderingen in ontwikkelingssamenwerking. Allemaal willen we leren hoe we kunnen omgaan met complexiteit. Waarbij we ook nog eens een balans willen vinden tussen ons dagelijkse werk en het investeren in een toekomstbestendige organisatie. In onze toekomstverkenning bepleiten we om actief aan de slag te gaan met de eigen transformatie.


Onze toekomstverkenning Adapt, Counteract or Transform biedt zowel een hulpmiddel voor transformatie als een wervend perspectief in de vorm van A Future We Want en een aantal fundamentele mindshifts. Tijdens een toekomstgerichte bijeenkomst van het EU-CORD Netwerk (Europese, christelijke ontwikkelingsorganisaties, waaronder ook diverse Partosleden) was ik als spreker en panellid uitgenodigd de geleerde lessen uit onze toekomstverkenning te delen. Net toen ik bedacht dat er wel erg veel overeenstemming was in de groep, hoorde ik een deelnemer zeggen: “De Sustainable Development Goals voorzien niet in systeemverandering”. Deze opmerking alerteerde mij. Ik denk namelijk dat er op dit moment, mondiaal gezien, geen beter, inhoudelijk samenhangend en universeel raamwerk is om de toekomst vorm te geven dan de Sustainable Development Goals. Vanuit dit besef streven we als Partos brede verankering van de SDGs in regeringsbeleid. Stap voor stap lukt dat: de SDGs worden in het regeerakkoord genoemd. Via Building Change hebben we met succes geijverd voor een SDG-toets: elk nieuw voorstel voor overheidsbeleid moet getoetst worden op effecten op de SDGs, op ontwikkelingslanden en op gender. Geen drastische systeemomwenteling, maar wel een stap in de goede richting.

 

De SDG routekaart, door de SDG-Charter geïnitieerd, vormt een aanzet voor een brede maatschappelijke agenda die prioriteiten voor actie aangeeft. De routekaart biedt ook een basis voor de zoektocht naar doorbraakkansen en synergieën. Een voorbeeld hiervan is de omvorming van het financiële- en belastingstelsel richting een eerlijke en duurzame economie. De SDGs helpen ons ook om naar onze eigen, mondiale voetafdruk te kijken, waarmee het aandachtsveld van ontwikkelingssamenwerking verbreedt. Dan heb ik het niet alleen over ‘anderen’ zoals de overheid, bedrijfsleven en financiële  instellingen, maar ook over onszelf als maatschappelijke ontwikkelingsorganisaties. In onze toekomstverkenning bepleiten we om als organisaties actief aan de slag te gaan met de eigen transformatie. Wij zijn zelf deel van het systeem dat ook moet veranderen. We moeten meer afgaan op de ideeën en de kracht van partijen waar we voor op willen komen en zorgen voor meer gelijkwaardige verbondenheid. Hier werken we samen met onze leden aan. Zie in die richting ook ons traject Rethinking power and resources en de publicatie Joining Forces, sharing power. Deze transformatie betekent ook minder zoeken naar zelfbevestiging en meer open staan voor anderen. Met vragen en twijfel begint de systeemverandering.